Schimmel in de kelder, oorzaken en oplossingen

De laatste tijd kom ik bij steeds meer mensen die hun kelder pas opmerken als er een groene of zwarte plek verschijnt. Schimmel. De geur valt vaak eerder op dan de plek zelf. Wie het ruikt, weet meestal direct waar het zit.

Waar de schimmel vandaan komt

Schimmel groeit waar drie dingen samenkomen: vocht, warmte en organisch materiaal om op te groeien. In een kelder hebben we die combinatie bijna altijd. Stucwerk, hout, oude verf, papier. Het is voer voor schimmel. Zodra er vocht bij komt, gaat het ergens beginnen.

De grote vraag is dus niet hoe u de schimmel weghaalt, maar waar het vocht vandaan komt. Dat is waar ik vaak begin met een goede diagnose. Want zonder de oorzaak op te lossen, komt de schimmel terug. Soms binnen een paar weken.

De drie bronnen die ik het vaakst tegenkom

In de praktijk zie ik drie hoofdoorzaken in oudere woningen, vooral in Friese plaatsen als Sneek, Leeuwarden of Drachten waar veel woningen van voor 1980 staan.

De eerste is een lekkage van buiten. Een scheur in de funderingsmuur, een verstopte hemelwaterafvoer of een verkeerd aansluitende riolering. Water dringt naar binnen, vaak op één plek, en bouwt zich op.

De tweede is optrekkend vocht uit de bodem. Dat zie ik veel bij oude woningen zonder dichte vloer of zonder waterkerende laag. Het vocht stijgt langzaam in de muur omhoog en de kelder blijft permanent klam.

De derde is condensatie. Een koude kelder met een warme, vochtige binnenlucht erin geblazen door een lekke kruipruimte of een slecht geventileerde wasdroger. De vochtige lucht slaat neer op de koudste plek. En dat is meestal de hoek van de buitenmuur.

Waarom schimmel verwijderen alleen niet werkt

Veel mensen pakken eerst de schimmel zelf aan met een spray uit de bouwmarkt. Logisch. Het is de zichtbare overlast. Het probleem is dat schimmel niet de oorzaak is. Het is het symptoom. Als u het oppervlak schoonmaakt maar de muur blijft vochtig, dan is het binnen een paar maanden weer terug.

Wat erger is: bij sommige producten op basis van chloor wordt de schimmel oppervlakkig gebleekt. U ziet hem niet meer, maar de schimmelsporen zitten nog in het stucwerk. Bij een nieuwe vochtcyclus zijn ze meteen weer actief.

Hoe ik het aanpak

Eerst meten waar het vocht vandaan komt. Met een vochtmeter op verschillende hoogtes en met inspectie van fundering en vloer. Bij vermoeden van een lekkage bekijken we de buitenkant en het rioolverloop.

Daarna pakken we de oorzaak aan. Bij een lekkage met een reparatie van de funderingsmuur, soms van binnenuit, soms van buitenaf. Bij optrekkend vocht met een injectie en daarna een goede droging. Bij condensatie met betere ventilatie en isolatie.

Pas als de oorzaak weg is, pakken we de schimmel zelf aan. Wij reinigen het oppervlak met een professioneel middel dat de sporen onschadelijk maakt, niet alleen bleekt. Daarna laten we de kelder volledig drogen voordat we afwerken.

Wat ik u afraad

Een kelder afwerken met een laag isolatie en gipsplaat zolang het vochtprobleem niet is opgelost, dat zie ik soms gebeuren. Het ziet er een paar maanden goed uit. Daarna zit de schimmel achter de gipsplaat. Dan moet alles eraf. Dat is dubbel werk.

Hetzelfde geldt voor een dichte verflaag op een vochtige muur. De verf laat geen vocht door en bouwt zich op aan de binnenkant. Na een tijd komt de verflaag los en daaronder zit het schimmelbed.

Gezondheidsrisico

Schimmel is niet alleen lelijk. Schimmelsporen in de lucht kunnen luchtwegklachten geven, vooral bij mensen met astma of allergieën. Bij kinderen en ouderen is dat een serieus punt. Als u een hardnekkige verkoudheid heeft of vaak last van het slijmvlies, en in huis ruikt het muffig, dan is dat geen toeval. Daarom is mijn standaardadvies om bij twijfel niet te wachten.

Wat u zelf kunt doen

Ventileren. Een paar keer per dag tien minuten een raam openzetten, ook in de winter, helpt enorm. Een wasdroger nooit in een afgesloten kelder zonder afvoer. En als er een vochtprobleem speelt, ga niet rond de oorzaak heenwerken. Laat het inspecteren. Een afspraak voor diagnose en advies is meestal in een uur klaar.

Heeft u schimmel in uw kelder die steeds terugkomt? Vraag een vrijblijvende offerte aan voor een inspectie. Wij werken in heel Friesland, Drenthe en Groningen.